Красноармейски тӑрӑхӗнчи чӑваш хастарӗсем Нестер Янкас музейне уҫма ӗмӗтленеҫҫӗ. Анчах ку енӗпе хӑш-пӗр чӑрмав пур иккен.
Красноармейскинчи культура ҫуртӗнче нумаях пулмасть Нестер Янкас ячӗллӗ культурӑпа искусство тата литература пӗрлӗхӗн пӗтӗмлетӳллӗ ларӑвӗ иртнӗ. Унта пӗрлӗх ертӳҫи Иван Прокопьев 2025 ҫулта туса ирттернӗ ӗҫсем ҫинчен каласа кӑтартнӑ.
Янкасри ача сачӗ пулнӑ ҫурт (халӗ унта вулавӑш иккен) ҫумӗнче Нестер Янкас поэтӑн музейне йӗркелесси пирки сӑмах хускатнӑ май вӑл поэт ҫуралнӑ кун тӗлне (вӑл 1909 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн 20-мӗшӗнче ҫуралнӑ) ҫак музее уҫма ӗмӗтленнине пӗлтернӗ. Ӑна тума материалсем ҫитменни чарса тӑрать-мӗн.
Нестер Янкас ячӗллӗ пӗрлӗх 2025 ҫулшӑн литературӑпа искусство тата культура аталанӑвӗнче палӑрнисене Красноармейски муниципалитет округӗн Нестер Янкас ячӗллӗ преми лауреачӗн ятне парассипе ҫыхӑннӑ сӗнӳсене йышӑнма тытӑнать. ҫакӑн пек пӗлтернӗ пӗрлӗх ертӳҫин ҫумӗ Виталий Михайлов халӑх тетелӗнчи хӑйӗн страницинче.
Ӗҫсене 2026 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн 20-мӗшӗччен йышӑнӗҫ. Сӑмах май каласан, Нестер Янкас поэт ҫуралнӑранпа 117 ҫул ҫитет. Уяв ячӗпе Красноармейски Культура ҫуртӗнче лауреатсен пысӑк концерчӗ пулӗ тата ҫӗнӗ лауреатсене чыслӗҫ.
«Кашни ырӑ япала, пултарулӑх хӑйӗн хакне тивӗҫлех. Конкурса иртсе каякан ҫулта литературӑпа искусство тата культура шайӗнче Трак тӑрӑхӗшӗн ырми-канми ӗҫленӗ, вулакансемшӗн, куракансемшӗн уҫӑмлӑ, чун-чӗрене ҫывӑх та пысӑк пӗлтерӗшлӗ сцена ӗҫӗсемпе, юрӑ-кӗвӗсемпе, куравсемпе, кӗнекесемпе, ытти пултарулӑх ӗҫӗсемпе савӑнтарнӑ ентешӗмӗрсем хутшӑнасса шанатпӑр эпир», — тесе хыпарланӑ эпир маларах Виталий Михайлов.
Янкас ячӗллӗ литературӑпа искусство тата культура пӗрлӗхӗн «Чӑвашлӑха аталантарнӑшӑн» медалӗпе кӑҫал
Нумай ҫул хушши муниципалитетӑн хӑй тытӑмлӑх органӗсенче тӳрӗ кӑмӑлпа тӑрӑшса ӗҫленӗшӗн Яманакри вулавӑш ӗҫченне Галина Ефимовӑна чыслама йышӑннӑ.
Медале ӑна «нумай ҫул хушши муниципалитетӑн хӑй тытӑмлӑх органӗсенче тӳрӗ кӑмӑлпа тӑрӑшса ӗҫленӗшӗн, округри культурӑпа искусствӑна аталантарас ӗҫре уйрӑмах палӑрнӑшӑн, тӑван тавралӑх туризмӗпе тараватлӑх сферине аталантарнӑшӑн, вырӑнти шыв арманӗн кун-ҫулне упраса туристсем валли пуян информациллӗ экскурсисем ирттернӗшӗн» парас тенӗ.
Ӗнер К.В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗнче СССР халӑх артистне, режиссера Валерий Яковлева халалланӑ асӑну каҫӗ иртнӗ. «Ҫулталӑк – аслӑ Маҫтӑрсӑр» ятпа иртнӗ вӑл.
Валерий Николаевича аса илнӗ май куракансем манӑҫми спектакльсен сыпӑкӗсемпе киленнӗ.
Театр директорӗ Елена Николаева Валерий Яковлев республикӑн культура аталанӑвне виҫесӗр тӳпе хывнине палӑртнӑ. Арсений Тарасов драматург, Марина Карягина поэт тата ыттисем сӑмах илнӗ, Валерий Николаевича аса илнӗ.
Ҫавӑн пекех Валерий Яковлевӑн пурнӑҫӗпе тата ӗҫӗ-хӗлӗпе паллаштаракан экспозици йӗркеленӗ. Театр артисчӗсем чӑвашсен виҫӗ юррине шӑрантарнӑ: «Ӑҫта каян Чӗкеҫ?», «Ан хумхан ҫӑкалӑх!», «Шӑнкӑр-шӑнкӑр шыв юхать».
Шупашкарти «Кӑнтӑр» культура ҫуртне тӗпрен юсама палӑртнӑ. Проекчӗ патшалӑх экспертизи витӗр тухнӑ. Стенасене, фасадне, тӑррине ҫӗнетӗҫ, инженери тытӑмне улӑштарӗҫ тата ытти ӗҫе пурнӑҫлӗҫ.
Палӑртмалла: «Кӑнтӑр» культура ҫуртне 1962 ҫулта туса лартнӑ. Малтан вӑл Пӗтӗм Раҫҫейри куҫ курманнисен обществин республикӑри управленийӗн культура ҫурчӗ пулнӑ. 1997 ҫулхи раштавра ӑна «Кӑнтӑр» культура ҫурчӗ» ят панӑ. 2011 ҫулхи акан 1-мӗшӗнчен вӑл Шупашкарти тӗп клуб тытӑмне кӗнӗ.
«Ҫулталӑк — аслӑ Маҫтӑрсӑр…» — ҫавӑн пек ятпа К.В.Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх драма театрӗнче СССР халӑх артистне Валерий Яковлева халалланӑ асӑну каҫӗ иртӗ.
Валерий Николаевич пурнӑҫ тӑршшӗпех тӑван театрта ӗҫленӗ, ӑста актер, режиссер-постановщик, пултаруллӑ сценограф тата ӑслӑ педагог пулнӑ. Вӑл ертсе пынипе сцена ҫинче темиҫе ӑру артист ҫитӗннӗ, театр репертуарӗ ҫулсерен пуянланса пынӑ.
Асӑну каҫӗ раштавӑн 19-мӗшӗнче 17 сехетре пуҫланӗ.
Ҫак кунсенче Ҫеҫпӗл Мишши фончӗ вулакана тата тепӗр паха кӗнеке парнелерӗ. Ку вӑл — Чӑваш АССРӗн К.В.Иванов ячӗллӗ Патшалӑх премийӗн лауреачӗн Куҫма Турханӑн (1915–1988 ҫҫ.) «Сӗве Атӑла юхса кӗрет» трилоги-романне тишкернӗ хайлавсен «Икӗ вут хушшинче» ятлӑ пуххи.
Вӗсен авторӗсем виҫҫӗшӗ те Халӑхсем хушшинчи Ҫеҫпӗл Мишши ячӗллӗ преми лауреачӗсем — Чӑваш Республикин искусствисен тава тивӗҫлӗ деятелӗ Аристарх Дмитриев, Чӑваш халӑх поэчӗ Валери Туркай тата Тутарстан халӑх поэчӗ Ренат Харис.
Асӑннӑ авторсем виҫҫӗшӗ те К.С.Турханӑн вилӗмсӗр романне питӗ пысӑка хурса хаклаҫҫӗ, ку хайлав чӑваш, тутар, вырӑс тата ҫармӑс халӑхӗсен авалхи историне лайӑхрах пӗлме, Раҫҫейри халӑхсен туслӑхне ҫирӗплетме пулӑшнине палӑртаҫҫӗ.
Ҫеҫпӗл Мишши фончӗ ҫитес вӑхӑтра «Икӗ вут хушшинче» кӗнекене Шупашкарти филолог-студентсене тата чӑваш литературине чунтан юратакан шкул ачисене парнелеме палӑртать.
Красноармейскинче кӑҫалтан автоклуб пур. Куҫса ҫӳрекен нумай ӗҫ пурнӑҫлакан культура центрне 2025 ҫулта туяннӑ.
Чӑваш Енӗн влаҫ органӗсем пӗлтернӗ тӑрӑх, республикӑри 21 районтан кашнинчех халӗ автоклуб пур. Пӗрин хакӗ — 9 миллион тенкӗ ытла.
Автоклуба концерт лапамӗ евӗр усӑ курма аван. Ӑна ҫутӑ, сасӑ тата видео оборудованийӗпе тивӗҫтернӗ. Автоклубпа культура ҫурчӗ ҫук аякри ялсене ҫитсе концерт кӑтартма аван.
Автоклубсемпе Канаш, Муркаш, Ҫӗрпу, Комсомольски, Элӗк тата Ҫӗмӗрле тӑрӑхӗсем час-часах усӑ кураҫҫӗ.
Чӑваш Енӗн Наци вулавӑшӗнче раштав уйӑхӗн 16-мӗшӗнче «Эп чӗртнӗ вучах» портрет-каҫ иртӗ. Ӑна Любовь Мартьянова поэт, писатель, журналист ҫуралнӑранпа 75 ҫул ҫитнине халаллӗҫ.
Мероприятие чӑваш писателӗсем, журналистсем, поэтӑн пултарулӑхне хаклакансем пуҫтарӑнӗҫ. Вӗсем поэтӑн пултарулӑхне, хӑйне евӗр чӗлхине сӳтсе явӗҫ.
Сӑмах май каласан, композиторсем Любовь Мартьянова сӑввисемпе юрӑсем кӗвӗленӗ: «Ан ятла», «Аса ил», «Хура тутӑр хурлӑн ӳкрӗ урайне» (композиторӗ — В. Романов); «Кӗрхи юрӑ» (композиторӗ — Ю. Шепилова) тата ыттисене.
Ӗнер, раштав уйӑхӗн 11-мӗшӗнче, Елчӗкре кинотеатр уҫнӑ. Унта пӗр харӑс 196 ҫын кино курма пултарать.
Кинотеатр район центрӗнчи клубра вырнаҫнӑ. Кинотеатра чӑвашла ят панӑ — ӑна «Илем» теме йышӑннӑ.
Кинотеатра уҫма Кино фончӗ те пулӑшнӑ.
Паянхи кун тӗлне илсен пирӗн республикӑра ҫавӑн пек кинозалсен шучӗ 25-е ҫитнӗ.
+2.3 °C