Сӗнтӗрвӑрринчи Нина Конова ҫамрӑк мар пулин те ахаль ларма юратмасть – вӑл вӑхӑта ал ӗҫӗпе иртерет.
Нина Конова паспортпа – 99 ҫулта. Анчах хӑй ӗнентернӗ тӑрӑх, вӑл 100 ҫулта. Документ валли ҫула каланӑ чухне вӑл хӗр-тусӗ пек пулас тесе 1925 ҫулхи тесе персе янӑ.
Кинемей кивӗ япалара пӗчӗк кавир ҫыхать. «Ӗҫленӗ чухне иртнине аса илсе ларатӑп», – тет вӑл.
Муркаш муниципаллӑ округӗнчи Оринин ялӗнче пурӑнакан тыл ӗҫченӗ тата ӗҫ ветеранӗ Зина Саввова ал ӗҫӗпе аппаланма юратать.
Хӗрарӑм асӑннӑ тӑрӑхри Ивановка ялӗнче ҫуралнӑ. Геннадий Васильевичпа ҫемье ҫавӑрнӑ хыҫҫӑн тӑватӑ ывӑлпа пӗр хӗр ҫуратса ӳстернӗ. Мӑшӑр вырӑнти «Оринино» колхозра ӗҫленӗ. Кайран Зина Якимовна Республикӑри туберкулёзпа кӗрешекен диспансерта тӑрӑшнӑ. Паян кинемей 5 мӑнукӗпе тата мӑнукӗсен 6 ачипе савӑнса пурӑнать.
Ватӑ ҫын ӗҫсӗр лармасть, ҫыхма юратать.
Вӑрнар районӗнчи Сӑкӑт ялӗнче пурӑнакан Михаил Николаев пӗчченех кун кунласа каҫ ирттерет. 73 ҫулти мучин пӗр куҫӗ курмасть.
Пӗччен пурӑнсан та ватӑ ҫын хӑйне мӗнпе те пулин хавхалантарма тӑрӑшать. Ватӑ ҫын кроссвордсемпе сканвордсем шӗкӗлчеме юратать.
Ун патне килсе тӑракан курман-илтмен мӑнукӗн ҫырӑвӗсем вара ватӑ ҫыншӑн чун уҫҫи.
«Ҫыру ҫӳретекен мӑнук» волонтёр программине «Старость в радость» (чӑв. Ватлӑх савӑнма) ыркӑмӑлӑх фончӗ пуҫарнӑ. Асӑннӑ фонд ӗҫченӗ Екатерина Чуйкина пӗччен пурӑнакан мучипе ҫыру ҫӳретет.
Асӑннӑ фонд ун пек программӑна ҫӗршывӗпех пурнӑҫа кӗртет. Вӑрнар тӑрӑхӗнчи мучие Екатерина нумаях пулмасть тӗрлӗ журнал ярса панӑ.
Ӗнер, Чӑваш чӗлхи кунӗнче, Шупашкар хулинчи кинемейсем ачасене масмак ӑсталама вӗрентнӗ. Вӗсем хулари 41-мӗш вӑтам шкула кайнӑ, унта вӗренекенсемпе тӗл пулнӑ.
Хастар кинемейсем — Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплекслӑ центра ҫӳрекен ватӑсем. Вӗсем унта ал ӗҫӗпе пӗрмай аппаланаҫҫӗ. Чӑваш чӗлхи кунӗнче вӗсем ачасене Чӑваш чӗлхи кунне хӑҫан тата мӗн тӗллевпе пуҫарса яни ҫинче, тӑван халӑхӑмӑрӑн пуян культури ҫинчен каласа кӑтартнӑ.
Ачасем масмак ӑсталанине кӑсӑкланса ӑша хывнӑ, хтре япалана пуҫа тӑхӑнса пӑхнӑ, ватӑсене алӑ ҫупса тав тунӑ.
Паян «Ҫӗнтерӳ диктанчӗ» пӗтӗм тӗнчери историпе ҫутӗҫ диктанчӗ иртнӗ. Унта Шупашкарта пурӑнакан Фроловсем ҫемйипех хутшӑннӑ.
Николай Фролов Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплекслӑ центра (диктант ҫырмалли лапамсене унта виҫӗ уйрӑмра йӗркеленӗ) мӑшӑрӗпе, Екатерина Сильвестровнӑпа, пырса ҫитнӗ. «Ун пек акцие эпӗ кӑҫалхипе иккӗмӗш хут хутшӑнатӑп. Кӑҫал арӑмпах килтӗм», — тенӗ ветеран.
Николай Николаевич диктанта ҫырма ҫарта тӑхӑннӑ формӑпа пырса ҫитнӗ. Вӑл тума арҫын яваплӑ мероприятсене хутшӑнма шкапран кӑларать.
Муркаш тӑрӑхӗнчи Хорнуй ялӗнчи 70 ҫулти арҫын ҫула кӗскетсе вӑрман урлӑ тухма хӑтланнӑ. Анчах ҫухалса кайнӑ.
Ку хыпар полицие ака уйӑхӗн 26-мӗшӗнче ҫур ҫӗр иртни 2 сехетре ҫитнӗ. Ватӑ арҫын каланӑ тӑрӑх, вӑл каҫхине Шупашкартан Ивановка таран автобуспа ҫитнӗ, киле вӑрман урлӑ кайма тухнӑ. Ҫухалса кайсан ҫумӑр айне лекнӗ, шӑнса кӳтнӗ.
Алексей Илларионов аслӑ инспектор ертсе пыракан экипаж вырӑна тухнӑ. Инспектор арҫын патне шӑнкӑравласа вӑл ӑҫта пулнине ӑнланма хӑтланнӑ, телевышка патне утма ыйтнӑ. Унтан полицейски машинӑн ҫутӑ тата сасӑ сигналӗсене ҫутнӑ. Арҫын ҫапла тухнӑ. Йӗрке хуралҫисем ӑна киле леҫсе янӑ.
Шупашкар хулинче пурӑнакан ватӑсем ӗнер, ака уйӑхӗн 19-мӗшӗнче, «Танцуют все» (чӑв. Пурте ташлаҫҫӗ) ташӑ фестивальне пуҫтарӑннӑ. Ӑна Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплекслӑ центрӗ йӗркеленӗ.
Ташӑ фестивальне учрежденине пуҫласа ирттернӗ. Унра социаллӑ центра ҫӳрекен ватӑсен ташӑ ушкӑнӗсем хушкӑнӗ. Ҫавӑн пек пултарулӑх ушкӑнӗсем унта темиҫе те. Хӑшӗсене социаллӑ ӗҫ енӗпе тӑрӑшакан специалистсем ертсе пыраҫҫӗ; теприсене – центра ҫӳрекен хастар ватӑсем хӑйсем.
Ака уйӑхӗн 18-мӗшӗнче Ҫӗрпӳ хулинче пурӑнакан Нина Федорова 100 ҫулхи юбилейне паллӑ тунӑ. Ҫак ҫула ҫитсе те Нина Андреевна хӑйне аванах туять. Тухтӑрсем унӑн сывлӑхне тӗрӗслесех тӑраҫҫӗ. Юбилей кунӗнче те унӑн юн пусӑмне, чӗре таппине, ӳпкине тӗрӗсленӗ, мӗнле эмелсем ӗҫмеллине палӑртнӑ.
Вӑл чылай йывӑрлӑха парӑнтарнӑ. Вӑрҫӑ вӑхӑтӗнче Нина Андреевна зенитчица пулнӑ. Халӗ унӑн килӗнче ҫыхнӑ япала нумай.
Нина Федорова хӑй тӗллӗнех ҫӳрет, анкартинче те кӑштӑртатма тӑрӑшать. Ыттисене те вӑл пӗр вырӑнта ларма сӗнмест. Ку - унӑн вӑрӑм ӗмӗр вӑрттӑнлӑхӗ. «Ан наянланӑр, ан чееленӗр. Вара пурнӑҫ сирӗн енче пулать», - тет 100 ҫулти кинемей.
Шупашкарта пурӑнакан Людмила Васильева тивӗҫлӗ канура чун киленӗҫӗ тупнӑ. Хӗрарӑм полипропилен хӑюран карҫинкка ҫыхать. Вӗсене вӑл питӗ илемлӗ тӑвать. Тӗрлӗ тӗслӗ хӑюпа ҫыхса капӑрлатать. Пысӑкрах карҫинккасем те пур унӑн, пӗчӗкреххисем те.
Муркаш районӗнчи Шомикра ҫуралнӑ хӗрарӑм Вӑрнарти ял хуҫалӑх училищинче вӗреннӗ, Шупашкарти Чапаев ячӗллӗ заводра тата ҫурт-йӗрпе коммуналлӑ хуҫалӑх сферинче ӗҫленӗ. Халӗ вӑл Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен центра ҫӳрет, унти ал ӑстисемпе тӗрлӗ ӑсталӑха алла илет, хӑй те ыттисене пулӑшма пултарать.
Ылтӑн алӑллӑ хӗрарӑм ӗнер 70 ҫул тултарнӑ.
Шупашкарта пурӑнакан тутар хӗрарӑмӗ Фарида Шевнина паян, ака уйӑхӗн 15-мӗшӗнче, 96 ҫул тултарнӑ.
Фарида Ризаевна 1928 ҫулта Тутарстанри Пӑва районӗнчи ялта ҫуралнӑ. Ҫемьере тӑватӑ хӗр тата усрава илнӗ ывӑл пулнӑ. Пурнӑҫ ҫӑмӑл пулмасан та Фарида вӗренме ӗмӗтленнӗ. Ҫемье кӑштахран Чӑваш Енри Вӑрнар посёлоене куҫас килнӗ. Шкул пӗтерсен хӗр электромеханика техникумне вӗренме кӗнӗ. Унтах пулас мӑшӑрӗпе Юрий Шевнинпа паллашнӑ. Техинкума хӗрлӗ дипломпа вӗренсе пӗтернӗ хӗре Шупашкарти Электроаппаратура заводне направленипе ӗҫе янӑ. Унтах Юрий Александрович та тӑрӑшнӑ. Вӑл заводра ертсе пыракан должноҫсенчен пӗрне йышӑннӑ. Мӑшӑр 2 ывӑл ҫуратса ӳстернӗ, вӗсен ачисем паян тӑваттӑн.
Пӗлтӗрхи ҫурла уйӑхӗнченпе кинемее соцаллӑ ӗҫчен пулӑшать.
-13.7 °C