Ещё раз о заслугах Василия Васильевича Николаева

Как мы уже кратко сообщали, 11 февраля 2016 года в Чебоксарах состоялось возложение цветов к памятнику чувашскому учёному, российскому инженеру, организатору производства и меценату Василию Васильевичу Николаеву (1939-2007). Акция была приурочена ко дню его рождения. На церемонии выступали учёный- этнолог и историк Виталий Иванов, гражданские активисты и представители общественности. Вот что, говорили, в частности, некоторые из них.

Малалла...

Нумаях пулмасть паллаканӑмӑн ывӑлӗпе тата унпа пӗр автобусра ҫула тухнӑ пассажирсемпе кӑмӑла пӑсмалли лару-тӑру сиксе тухнӑ.

Ҫула хайхисем кӑрлачӑн 28-мӗшӗнче тухнӑ. Мускавран каҫхи сакӑр сехетре тухакан автобус ҫине ларнӑ. Ирхи виҫӗ сехетре хайхисен автобусӗ ванса каять. Водительсем урапа айне кӗрсе выртса чакаланма пуҫланӑ.

Ара, ҫулта-йӗрте тем те пулать пулӗ — пассажирсем ҫакна ӑнланнипе виҫӗ сехет чӑтӑмлӑн кӗтсе ларнӑ. Кайран вӗсенчен пӗри, Мускавра вӗренекен студент, килне патне смс-ҫыру шӑрҫаланӑ.

Малалла...

Тӗнче тетелӗнче ҫӗнӗ хыпарсене тишкернӗ май пӗри куҫ умне пулчӗ: «Шупашкарти тӗп чӑрӑша Авито сайтра сутаҫҫӗ». Ку чӑнах та мана кӑсӑклантарса ячӗ. Ҫав чӑрӑш пирки юлташсемпе унчченех калаҫнӑччӗ…

Тӳлевсӗр пӗлтерӳсен сайтӗнче Республика тӳремӗнче ларнӑ елкӑна 6,5 миллион тенкӗпе сутассине палӑртнӑ. «7 миллион тенкӗпе илнӗ, 6,5-пе сутатӑп. Тепӗр ҫул ҫӗннине, хаклӑраххине, туянас тетпӗр, ҫавӑнпа кирлӗ мар», — тенӗ унта. Телефон номерне те кӑтартнӑ, анчах вӑл йӑнӑш. Хула администрацийӗ ку пӗлтерӗве ҫырман-мӗн.

Малалла...

«Пӗрремӗш каналпа» кӑтартакан «Атя, пӗрлешер» (Давай поженимся) кӑларӑма пӑхма питӗ кӑмӑллатӑп. Теприсем шоу тесе хурлаҫҫӗ-тиркеҫҫӗ-ха ӑна. Ҫапли ҫапла пулӗ те, анчах сӑмахӑм ун пирки мар-ха. Мана унта пӗр хӗрарӑм хӑйӗн историйӗ пирки каласа кӑтартнӑ чух пӗр вӑрттӑнлӑха уҫни асра юлчӗ. Хайхискер ӗнентернӗ тӑрӑх, ӑна упӑшки питӗ тарӑхтарса пурӑннӑ пулать. Кайран, арҫын ҫӗре кӗрсен, вӑл ӑна ҫунтарнӑ. Упӑшкине ҫунтарсан юлнӑ кӗле вӑл килте упрать-мӗн.

Упраканни упратӑр-ха. Хӑйӗн минтерӗ айне хурса ҫывӑрсан та тем мар. Ара, ҫынна килӗшет пулсан хӑйӗн ирӗкӗ темелле ӗнтӗ.

Малалла...

Ҫулла пулса иртнӗ ҫак калаҫу халӗ аса килчӗ. Ун чухне Шупашкар хула кунӗччӗ. Самолетсем вӗҫнине курма тесе кайнӑччӗ те шоу пуҫланиччен вӑхӑта ирттермелле кӗнеке вуласа ларнӑ вӑхӑтра сак ҫине манпа юнашар 45-сенчи арҫынпа хӗрарӑм пырса ларчӗҫ. Хӑйсем ӑшӑ вырӑнта канни пӑхсанах паллӑ: ӳчӗсем иккӗшӗн те самай пиҫӗхнӗ.

Ҫаксем сӑмах чӗнчӗҫ те калаҫса кайрӑмӑр. Чулхула облаҫӗнчен пулчӗҫ. Шупашкар хула кунне курма ятарласа килнӗ иккен. Ӑнланнӑ тӑрӑх, вӗсем – хӑйсен бизнесӗпе аппаланакан ҫынсем.

Малалла...

Юхма Мишши хатӗрленӗ «Ылтӑн ҫӳпҫе» кӗнекери статьясемпе малалла паллаштаратпӑр. Аса илтеретпӗр, кӗнекен иккӗмӗш ячӗ — «Чӑваш сӑмахӗсен вӑрттӑнлӑхӗ». Ӑна 1993 ҫулта кӑларнӑ («Вучах» библиотекинче).

Миҫе Шупашкар ҫӗр ҫинче?

Шупашкар хули. Ӑна пурте пӗлетпӗр ӗнтӗ. Тутар республикинче те икӗ Шупашкар пур: Вырӑс Шупашкар ялӗ тата Чӑваш Шупашкар ялӗ. Чӑваш Шупашкар ялӗнче пирӗн паллӑ янташ, чӑвашсен малтанхи педагогӗсенчен пӗри, пултаруллӑ этнограф-тӗпчевҫи Никифор Охотников ҫуралса ӳснӗ.

Малалла...

Не хотел придавать широкой огласке письмо, адресованное мной иерархам православной церкви с копией президенту России В.В. Путину (от Администрации президента России тут же пришел ответ действовать строго по конституции, а иерархи не соизволили ответить), считая его содержание внутренним межконфессиональным делом, но события последних дней в республике вынудили меня вернуться к вопросу, поднятому в письме.

Обсуждение вопросов о переименовании города (или крепости) Чебоксары во имя какого-то «святителя», который, якобы, по пути в Казань остановился здесь по нужде и «освятил» крепость, что, якобы, дает повод переименовать город в честь этого «эпохального» события.

Малалла...

Ку кӗҫнерникун, чӳк уйӑхӗн 5-мӗшӗнче, Чӑваш наци музейӗнче Обществӑлла палатӑн ларӑвӗ иртрӗ. Ман унта хутшӑнма тӳр килчӗ. Ку статья — ҫавӑнта илтнӗ шухӑшсем тавра ҫырнӑскер.

Мӗн палӑртас килет? Калаҫакансен ытларахӑш пайӗ (аудиоверсипе, диктофонпа ҫырса илнӗскерпе, кунта паллашма пулать. Юсаман, касман — А.П.) пӗр кун маларах иртнӗ Халӑх пӗрлӗхӗн кунӗ пирки аса илчӗ. Аса илме аса илчӗҫ-ха вӗсем, анчах та хӑйсен калаҫӑвӗнче темшӗн пӗтӗм «утиала» (Василий атте ун пирки каларӗ) хӑйсем ҫине туртрӗҫ.

Малалла...

Шупашкар урамӗсемпе утнӑ чухне кашни утӑмра пӗлтерӳсем куҫ тӗлне пулаҫҫӗ. Хулара кӑна-и? Юлашки вӑхӑтра ялсенче те ҫакма пуҫларӗҫ: кам тислӗк сутать, тепри таксист пулӑшӑвӗ сӗнет…

Пӗлтерӳсем ҫакни тем мар-ха. Ку чылай чухне хамӑрах пулашать. Вӗсене вуласа ӑҫта тата мӗн йӳнӗрех туянмаллине пӗлетпӗр. Пӗлтерӳсем валли ятарлӑ вырӑн уйӑраҫҫӗ. Анчах ҫыпӑҫтарнӑ хутсене общество транспорчӗн чарӑнӑвӗсенче те, подъезд алӑкӗсем ҫинче те, картасем ҫинче те курма пулать. Халӗ тата асфальт сарнӑ тротоур ҫине те ҫырма пуҫларӗҫ.

Малалла...

Сход граждан в защиту декларации о суверенитете Чувашской Республики

От 24 октября 2015 года.

Место проведения: подножие памятника Михаила Сеспеля в г. Чебоксары

Резолюция

Декларация о суверенитете Чувашской Республики детище Конституции Российской Федерации. Благодаря конституционным правам стало возможным принятие декларации в том содержании, каким его принял Верховный Совет Чувашской Республики XII созыва.

Малалла...